مادر و کودک

مشکلات شایع نوزادان نارس در منزل

ممکن است برای نوزادان نارس که به منزل آورده می شوند مشکلات خاصی پیش بیایید . در این مقاله 5 مشکل شایع نوزادان نارس را به تفصیل بیان کرده ایم و راه های درمان آن را نیز توضیح دادیم.

دفع ادرار و مدفوع نوزادان نارس و نحوه صحیح تعویض پوشک

دفع ادرار و مدفوع نوزادان نارس
  • نوزاد بر دفع ادرار خود کنترلی ندارد و زمانی که ادرار به میزان خاصی در مثانه جمع شد، یک جا دفع می شود.
  • در هنگام تعویض پوشک، از بالا آوردن بیش از حد پاها و ایجاد فشار بر روی شکم و ستون فقرات نوزاد جلوگیری شود و بهتر است نوزاد به جای وضعیت به پشت خوابیده، به پهلو باشد و بدن یا دست نوزاد نارس مورد حمایت مراقب یا پدر یا فرد کمک کننده مادر باشد.
  • نوزادان نارس زیر شش هفته در هر ۲۴ ساعت ممكن است ۲۰ تا ۳۰ بار دفع ادرار داشته باشند. اما نیازی نیست که بعد از هر بار ادرار پوشک او را عوض کرد، اما اگر پوشک نوزاد خشک باشد جای نگرانی است.
  • چنانچه نوزاد در مدت بیش از ۳ ساعت دفع ادرار نداشته باشد، ممکن است کم آب شده باشد و باید با پزشک مشورت کرد.
  • نوزاد چندین بار در روز می تواند اجابت مزاج داشته باشد. در شش هفته اول در هر ۲۴ ساعت ۳ یا ۴ بار ممکن است دفع مدفوع داشته باشد بیش از این میزان هم طبیعی است. مدفوع نوزادانی که با شیر مادر تغذیه می شوند شل است و چندین بار دفع خواهند داشت.
  • تا زمانی که وضعیت عمومی نوزاد خوب باشد، دفع اجابت مزاج اسهال به شمار نمی آید. اما برخی از نوزادان که با شیر مادر تغذیه می شوند ممکن است هر چند روز یکبار دفع مدفوع داشته باشند. چنانچه نوزاد از زمان تولد تا ۳۶ ساعت بعد مدفوع نداشته باشد باید با پزشک مشورت کرد.
  • رنگ طبیعی مدفوع نوزاد در ۲۴ ساعت اول پس از تولد، سبز تیره و چسبناک است و طی دو روز بعد، مدفوع به رنگ قهوه ای روشن در آمده و حالت چسبندگی آن کمتر می شود. و در صورت تغذیه نوزاد نارس با شیر مادر، مدفوع با رنگ زرد مایل به نارنجی ( خردلی) می باشد و بوی شیر ترشیده یا ماستی که فاسد شده است، می دهد .
  • در صورتیکه نوزاد با شیر خشک تغذيه می گردد، مدفوع حجیم تر و سفت تر است، رنگ آن قهوه ای روشن و تقریبا مثل مدفوع افراد بزرگسال بوی ناخوشایندی دارد.

مشکل زردی در نوزادان نارس

  • اغلب نوزادان دو تا سه روز بعد از تولد تا حدی دچار زردی می شوند ،این مساله در نوزادان نارس بیشتر دیده می شود و اگر به موقع تشخیص داده شود تقریبا جای نگرانی ندارد.
  • اولین جایی که از زردی در آن دیده می شود چشم ها هستند. و پس از بهبودی هم آخرین جایی که از زردی پاک می شود چشم هاهستند .
  • اگر نوزاد در ۲۴ ساعت اول تولد زرد شود حتما غیر طبیعی است و می بایست هرچه سریعتر درمان را شروع کرد چون ممکن است زردی خیلی سریع افزایش یابد.
  • اهميت زردی در آن است که ماده بیلی روبین که باعث رنگ زرد پوست می شود اگر از حدی بالاتر برود، در مغز نوزاد رسوب می کند و باعث صدمات جبران ناپذیرهمچون فلج مغزی و عقب ماندگی ذهنی می شود. این مشکل با شروع درمان سریع پزشک و انجام نور درمانی و در موارد بسیار شدید تعويض خون نوزاد به راحتی قابل جلوگیری می باشد .
  • در مدتی که نوزاد زرد است اگر مادر می تواند شير دهد بهتر است شیردهی زود به زود و با فواصل زمانی کمتر صورت گیرد. و دادن آب و آب قند باعث بدتر شدن زردی خواهدشد.
  • تجویز عرقیات، آب، آب قند و جوشانده های گیاهی مانند ترنجبين و شیرخشت، توصیه نمی شود.
  • لامپ های مهتابی معمولی خانگی اثری در درمان زردی نوزاد نارس ندارند و نور درمانی می بایست در بیمارستان و یا در شرایط خاصی که پزشک تجویز کند با دستگاه مخصوص فتوتراپی در منزل انجام گیرد.

استفراغ در نوزادان نارس

بعضی از شیر خواران با هر بار شیر خوردن، مقداری شیر بالا می آورند. حتی اگر به نظر برسد که شیرخوار مقدار زیادی شیر بالا آورده است.

در صورتی که از نظر تنفسی مشکلی نداشته و از اشتهای خوبی برای خوردن دفعات شیر برخوردار باشد، اشکالی ندارد همچنین افزایش وزن شاخص معتبر دیگری است. چنانچه شیرخوار حداقل ۲۰ تا ۳۰ گرم هر روز وزن می گیرد، مادر می تواند مطمئن باشد که فرزندش شیر کافی دریافت می کند، اگر چه مقدار زیادی از شیر را بالا می آورد.

علل استفراغ شیرخوار

  • رفلکس جهش شیر قوی و یا رفلکس گگ( gag ) قوی باشد و یا کنترل عضلانی بلوغ نیافته باشد همچنین آلرژی و مصرف زیاد شیر و بیماری نیز می تواند از دلایل بروز استفراغ شیرخوار باشد
  • تا زمان برطرف شدن، باید به مادر پیشنهاد کرد که شیرخوار را آرام در آغوش گیرد و بعد از تغذیه او را به حالت قائم در بغل خود نگه دارد می توان شیردهی را محدود به یک پستان کرد تا اگر بالا آوردن، به دلیل پرخوری باشد، علت حذف گردد.
  • بعضی از شیرخواران به خاطر سریع خوردن، شیر زیادی را بالا می آورند.
  • چنانچه شیرخوار با برقراری رفلکس جهش شیر، قورت قورت می بلعد یا دچار خفگی می شود، بهتر است مادر به طور موقت تا درمان شد قطع شود، او را یک یا دو دقیقه از پستان بردارد و سپس او را دوباره به پستان بگذارد.
  • اگر نوزاد علاوه بر استفراغ، حال عمومی خوبی نداشته یا شکم او خیلی متسع شده یا دفع مدفوع ندارد، مادر پزشک را در جریان بگذارد محتویات استفراغ هم مهم است و استفراغ شیرخوار نباید حاوی خون یا به رنگ سبز (صفرا) باشد.

سکسکه

  • پس از تغذیه وقتی نوزاد سکسکه می کند نباید نگران شد، ولی در نوزادی که تغذيه نشده است نشانه وجود مشكل است و باید بررسی شوند. بیشتر مواقع با تغییر وضعیت نوزاد و جابجایی سکسکه از بین می رود.
  • سکسکه نوزادان نارس بیشتر از اینکه خودشان را ناراحت کند، پدر و مادر را نگران می کند. طبیعی است که هر مشکلی برای نوزاد پیش می آید والدين مضطرب شوند.
  • سعی شود تا زمانی که سکسکه بند بیاید نوزاد را آرام کرده و مطمئن شد که نوزاد بعد از هر بار شیر خوردن آروغ می زند. آروغ زدن احتمال ابتلا به سکسکه را کاهش می دهد.
  • درمان سکسکه در نوزادان مانند بزرگسالان نیست. در سنین بالاتر لازم است کمی حواس آنها پرت شود تا سكسكه نكنند.
  • گاهی 20 -15 دقيقه شير دادن یکسره به نوزاد می تواند سکسکه ایجاد کند. ولی در نوزادان خود به خود بر طرف می شود.

مشکلات پوستی نوزادان نارس

مشکلات پوستی نوزادان نارس
  • التهاب محل پوشک :اگر با باز کردن پوشک نوزاد مناطق قرمزی در کشاله های ران او مشاهده می شود یعنی پاهای او ملتهب شده اند. این حالت می تواند به دلیل تنگ بودن پوشک، سفت بستن چسب ها، خیس ماندن پوشک به مدت طولانی یا حساسیت کودک به مواد خاصی از پوشک، پودر یا لاستیک ایجاد می شود. برای پیشگیری از ایجاد چنین وضعیتی بهتر است تا حد امکان محل پوشک را باز گذاشته تا هوا بخورد. پوشک نوزاد را به محض خیس شدن تعویض کرده و بدن او را با پارچه ای نرم شسته و سپس به پماد اکسید روی آغشته کرد. در برخی مواردی که به درمان های فوق پاسخ مناسب داده نشود، احتمال عفونت های قارچی پوست وجود دارد که با پزشک مشورت شود.
  • جوش های نوزادان نارس: آکنه نوزاد نارس از مراحل جنینی آغاز می شود. هنگام دوران بارداری، جنین در معرض هورمون های مادر قرار دارد. این هورمون ها تولید چربی را افزایش می دهند و غدد چربی جنین را مسدود می کنند. جوش هایی که روی بینی و لپ های نوزاد در میایند خودشان بعداز چند هفته از بین خواهند رفت. بنابراین نیاز به درمان خاص و استفاده از لوسیون های مختلف ندارد. اگر جوش هایی در ناحيه زیر بغل یا کشاله ران یا روی شکم (در اطراف ناف) ظاهر شوند و حالت چرکی داشته باشند، احتمال عفونت پوست مطرح می شود، در این باره لازم است با پزشک مشورت شود.
  • ماه گرفتگی: بسیاری از نوزادان نارس لکه های قرمز رنگی روی پوست (خصوصا در ناحیه پلک فوقانی چشم یا پشت گردن دارند که در قدیم به آن ماه گرفتگی می گفتند. این لكه ها ارثی نیستند و اغلب پس از یک سالگی از بین می روند و نیاز به درمان ندارند.
  • لکه های مغولی: گاهی در ناحیه کمر و پشت نوزاد و به شکل کمتر شایع در ناحیه مچ دست و پای نوزاد، لكه هایی به رنگ خاکستری به چشم می خورند که از بدو تولد وجود دارند. این لكه ها به علت عدم مهاجرت سلول های حاوی رنگ دانه از قسمت های سطحی به قسمت های عمقی تر پوست ایجاد شده و نیاز به درمان ندارند و اغلب پس از یک تا دو سالگی از بین می روند.
  • اگزما: اگزما التهاب و واکنش پوست به مواد محرک است. این ناراحتی پوستی، قرمزرنگ و خارش دار، در نوزادانی که سابقه خانوادگی آسم، آلرژی و درماتیت آتوپیک دارند، رخ می دهد و معمولا از صورت شروع شده و به تدریج ناحيه چين آرنج ، سينه ، ران ها و پشت زانوها را درگیر می کند و پوست این نواحی را به مرور ضخیم، خشک و فلس مانند میکند. برای درمان اگزما باید عامل محرک را شناسایی کرده و از مصرف آن برای نوزاد خودداری شود. پوست نوزاد را با صابون ها و مواد شوینده ملایم تمیز کرده و از مرطوب کننده استفاده نمود.
  •  درماتیت سبوره: این ناراحتی طی ماه های اول تا دوم بعد از تولد بروز می کند و معمولا تا یک سالگی از بین خواهد رفت با ابتلا به درمانيت سبوره، پوست سر نوزاد پوسته پوسته، چرب و مومی شده و التهاباتی قرمز روی پلک ها، ابروها، پشت گوش ها و بینی ایجاد می شود. با مشورت با پزشک کودکان می توان از روغن، شامپو، پماد یا لوسیون های مخصوص استفاده نمود.
  • عرق سوز : قسمت هایی از بدن نوزاد که بیشتر عرق می کنند (گردن، ناحيه پوشک، زیربغل، بين ساعد وبازو و قسمت هایی از پوست که رو هم تا می شوند)، بیشتر مستعد عرق سوز شدن هستند. در این حالت برجستگی های قرمز مایل به صورتی روی پوست ایجاد می شوند که گرم و خارش دار هستند و کودک را آزار می دهند. برای درمان عرق سوز باید محیط خانه را خنک نگاه داشت و لباسی نخی، تمیز، کشاد و خنک به نوزاد پوشاند. عرق سوختگی مخصوص فصول گرم سال نیست و در زمستان ها که کودک لباس هایی گرم و ضخیم به تن دارد هم ایجاد می شود همیشه به جای پوشاندن یک لباس گرم به نوزاد چند لایه لباس نازک تر به او پوشانده شود تا اگر در محیط گرمی قرار گرفت، بتوان یک لایه را خارج کرد تا از عرق کردن وتحريكات پوستی او جلوگیری شود.
  • پودر بچه: بهتراست کودکان پودر تالک را استشمام نکنند زیرا ورود این ماده به ریه نوزاد مخصوصا نوزادان نارس می تواند سبب ناراحتی های ریوی شود. پودرهای نشاسته ای هم که در بازار وجود دارند، اگرچه ناراحتی های ریوی ایجاد نمی کنند اما منبع غذایی خوبی برای قارچ ها محسوب می شوند و با استعمال آنها بر پوست نوزاد، زمینه بروز عفونت های قارچی فراهم می شود. بنابراین سعی شود برای نورا مخصوصا نوزاد نارس از پودر بچه استفاده نشود.
  • عفونت های قارچی: این عفونت ها بسته به اینکه در کدام قسمت پوست نوزاد قرار بگیرند ظاهر متفاوتی دارند؛ مثلا عفونت قارچی ناحیه
  • دهان به صورت برفک های سفیدی در داخل لب و لپ نوزاد است و عفونت قارچی ناحيه پوشک، پوست را قرمز و ملتهب می کند. برای درمان این عفونت ها به پزشک کودکان مراجعه شده تا داروهای ضدقارچ مصرف شود.
  • آفتاب سوختگی در نوزادان نارس: نور خورشید می تواند ناراحتی های پوستی مختلفی برای نوزاد ایجاد کند. بهتر است شیرخوار تا ۶ ماهگی در معرض نور مستقیم آفتاب در ساعاتی که آفتاب تند است (۱۰ صبح تا ۴ بعد از ظهر) قرار نگیرد.
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن